Na ons de zondvloed?

De Immanuelkerk heeft het predicaat Groene Kerk gekregen. Het is geen keurmerk, maar een aanmoediging en inspanningsverplichting vanuit Kerk in Actie om vanuit de kerk bij te dragen aan duurzaamheid en vergroening. Er is veel ruimte om dit naar eigen inzicht in te vullen. En het ligt voor de hand dicht bij huis te beginnen. Diverse activiteiten kun je er onder scharen: zonnepanelen, bewustwording door bijvoorbeeld lezingen, (kerkelijke) beplanting langs de zomen van de kerkmuren, mijmerwandelingen door de natuur in de wijk, etc.

Jan Wijbenga

In de media is de laatste tijd veel aandacht voor het klimaat, vergroening, duurzaamheid. Maatregelen om het milieu te sparen bleven vaak het domein van specialisten en werden relatief geluidloos ingevoerd als er geld was. De protesten nu komen veelal voort uit materiële overwegingen: alle milieumaatregelen kosten geld. De recente stikstofprotesten hebben dit duidelijk gemaakt. Natuurlijk zijn boeren niet tegen de natuur, en ook niet tegen maatregelen, maar men wil financiële compensatie voor de krimp.

Je duizelt er soms van: stikstofbeleid, opwarming van de aarde, verlies biodiversiteit, ontbossing, klimaatvluchtelingen, uitputting van de grond, terugdringen van de natuur, de plastic soep in de oceanen, recycling, kernenergie, het terugdringen van de afhankelijkheid van gas, broeikaseffect, zeespiegelstijging, extremere weersomstandigheden, overstromingen: wie er niets van meekrijgt is ziende blind. Wie houdt de mens in de teugels? Hoe voorkomen we dat iedereen zijn goddelijke gang gaat binnen de eigen nationale grenzen, terwijl de effecten wereldwijd te merken zijn?

Ruimteonderzoek toont aan dat er tot in de uithoeken van het heelal maar één planeet is als de onze. We zijn uniek. Dat schept verplichtingen naar de Schepper. Maar we zijn ook verdeeld. De wereldvrede is helaas nog niet uitgebroken. Toch zijn we allemaal mondiaal op elkaar aangewezen. Waar de een acteert, zijn de gevolgen merkbaar voor de ander. We zijn een communicerend vat. Maar wie voelt zich verantwoordelijk voor het geheel? Europa heeft ook milieuwetgeving, maar heeft moeite met de handhaving. Zoveel maatregelen druisen in tegen nationale belangen. Nederland worstelt met eigen regelgeving, in ons overvolle landje. Actiegroepen laten ons de gevolgen zien, dichtbij en ver weg, van wat we nu met zijn allen veroorzaken en als we niets doen. En er is urgentie.

Waar zijn de kerken in dit verhaal? Zij hebben weet van de zondvloed die ooit de wereld teisterde en nu weer een cynische opwaardering krijgt: ‘na ons de zondvloed’. Waar blijft ons geluid?

Onze financiële middelen zijn beperkt, maar onze visie mag er zijn: God heeft ons de aarde gegeven om haar te bewerken, niet om haar ten koste van alles (lees: economische groei) of anderen (lees: derde wereld) uit te buiten en leeg te roven. Wij hebben deze unieke planeet niet in eigendom, maar in beheer. We zijn rentmeesters. Dat geldt niet alleen voor overheden en bedrijven, maar ook voor iedereen persoonlijk. Iedereen kan immers zijn steentje bijdragen, in huiselijke kring, in het verenigingsleven, in de kerk, in de politiek. Vele kleine stapjes kunnen tot een brede beweging leiden. De kern van ons geloof kan ons daarbij inspireren: God als schepper, Jezus als voorbeeld en alle andere mensen die je lief zou moeten hebben als jezelf.